سرانه فرهنگى ۳ ميليون و ۵۰۰ هزار دانشجو كمتر از سه هزار تومان
۵/۳۸ درصد دانشجويان دانشگاه تهران احساس خوشبختى نمى كنند
بيش از سه ميليون و ۵۰۰ هزار دانشجو در كشور به طور ميانگين كمتر از سه هزار تومان در سال سرانه فرهنگى دارند. سرانه ورزشى اين دانشجويان نيز از دو هزار تومان در سال تجاوز نمى كند. در اين ميان خوابگاه هاى دانشجويى از اين اعتبار هيچ سهمى نمى برند. به اين معنى كه براى اداره كليه امور فرهنگى، تفريحى و ورزشى خوابگاه هاى دانشجويى حتى يك ريال بودجه در نظر گرفته نشده است. در نتيجه كتابخانه، سايت اينترنت، دفتر مشاوره، سالن ورزشى و ساير امكانات مورد نياز دانشجويان در خوابگاه بايد به صورت رايگان تاسيس و اداره شود. اين در حالى است كه هر دانشجوى خوابگاهى به طور متوسط روزانه ۱۰ ساعت بيكار است و تنها در كوى دانشگاه تهران هر روز ۱۰۰ هزار «نفر ساعت» اوقات فراغت وجود دارد.
۱۰ هزار دانشجو در كوى دانشگاه تهران
به گفته كارشناسان مسئله اوقات فراغت دانشجويان كه امكانات مناسب براى صرف بهينه آن وجود ندارد يكى از مهمترين زمينه هاى روى آوردن دانشجويان به برخى ناهنجارى ها از جمله سيگار و مواد مخدر است.اگرچه مسئولان دانشگاه تهران و كوى دانشگاه مكرراً تاكيد مى كنند كه متوسط اعتياد در ميان دانشجويان از متوسط آن در سطح جامعه پايين تر است اما واقعيت اين است كه بيش از نيمى از دانشجويانى كه مبتلا به اعتياد هستند پس از ورود به دانشگاه آلوده شده اند.شيوع افسردگى در ميان دانشجويان، گرايش به مصرف سيگار و مواد مخدر و گاهى حتى اقدام به خودكشى، اشاره روشنى به ناتوانى دانشگاه و خوابگاه هاى دانشجويى در برآوردن نيازهاى فرهنگى و تفريحى دانشجويان است. بالغ بر ۱۰ هزار دانشجو در كوى دانشگاه تهران ساكن هستند كه نيازهاى مختلفى دارند، در حالى  كه به گفته مرتضى رضايى زاده معاون فرهنگى _ دانشجويى كوى دانشگاه تهران «فاصله زيادى بين رشته هاى ما و خواسته هاى دانشجويان وجود دارد.»پژوهش هاى صورت گرفته در وزارت علوم، تحقيقات و فناورى نشان مى دهد كه ۵/۵۷ درصد دختران و ۵۰ درصد پسران دانشجو علاقه مند به كوهنوردى براى ارضاى هيجان جويى و پر كردن اوقات فراغت خود هستند.
•دانشجويان دختر بيشتر در مضيقه هستند
در اين ميان دانشجويان دختر كه به نسبت پسران محدوديت هاى اجتماعى بيشترى دارند، از لحاظ امكانات فرهنگى و ورزشى در خوابگاه نيز بيش از پسران در تنگنا هستند. بيش از سه هزار دانشجوى دختر كه در كوى دانشگاه ساكن هستند، تا سال گذشته حتى يك متر فضاى ورزشى دراختيار نداشته اند. در سال جارى كه با جذب كمك هاى مالى خارج از دانشگاه چند سالن سرپوشيده براى آنها احداث شده شرايط تا حدودى بهبود يافته است.در جشنواره ورزشى رمضان امسال يك هزار و ۵۰۰ دانشجو پس از افطار تا ساعت ۱۲ شب در مسابقات متعدد شركت كردند، در حالى كه سال گذشته اين رقم در حد ۵۰۰ نفر بود. به اعتراف برخى مسئولان دانشگاه تهران گرايش به سيگار در بين دختران دانشجو در سال هاى اخير رشد يافته است. اما تجربيات مسئولان خوابگاه نشان مى دهد كه فعاليت هاى ورزشى مى تواند نقش موثرى در كاهش اين نوع گرايش ها داشته باشد. چندى پيش ۱۱ معاون دانشجويى _ فرهنگى دانشگاه هاى شهر تهران طى نامه اى از مسئولان امر درخواست كردند كه سرانه فرهنگى دانشجويان را در سال آينده افزايش دهند، اما با گذشت حدود يك سال از ارسال اين نامه در اين روزها كه بودجه فرهنگى كشور در مجلس تعيين مى شود، مسئولان دانشگاه به تغيير اين اعتبار در سال آينده اميدوار نيستند.
•كار دانشجويى با سالى ۱۰۰ هزار تومان
كارشناسان معتقدند انجام كارهاى نيمه وقت يكى از بهترين شيوه هاى صرف اوقات فراغت دانشجويان است. اما در حال حاضر كار دانشجويى به صورت بسيار محدود در دانشگاه ها وجود دارد. كل اعتبارى كه براى كار دانشجويى ۳۰ هزار دانشجوى دانشگاه تهران در نظر گرفته شده است، به ۳۰ ميليون تومان نمى رسد. اين در حالى است كه به گفته معاون دانشجويى _ فرهنگى دانشگاه تهران زمينه هاى لازم و نياز به كار دانشجويى در اين دانشگاه وجود دارد.
•۵/۳۸ درصد بى حس خوشبختى
۵/۳۸ درصد دانشجويان دانشگاه تهران احساس خوشبختى نمى كنند. شرايط كنونى دانشگاه ها در مجموع احساسى را در بين دانشجويان به وجود آورده است كه تنها ۵/۶۱ درصد دانشجويان دانشگاه تهران و ۷۰ درصد دانشجويان ساير دانشگاه ها خود را خوشبخت مى دانند. ۱۰ درصد از دانشجويان دانشگاه تهران و ۷ درصد دانشجويان ساير دانشگاه ها از زندگى خود كاملاً ناراضى هستند.دكتر محمدحسين اميد معاون دانشجويى _ فرهنگى دانشگاه تهران علت پايين بودن سطح رضايت دانشجويان اين دانشگاه را چنين توضيح مى دهد: «دانشجويان دانشگاه تهران نخبگان جامعه و جزء دهك بالاى قبولى هاى كنكور هستند و طبيعى است همچنان كه از زندگى خود توقع بيشترى دارند از دانشگاه هم مطالبات بيشترى داشته باشند.» وى مى افزايد: «ما ادعا مى كنيم بازدهى كار فرهنگى در هيچ جاى كشور به اندازه دانشگاه ها نيست. چرا كه ما در اينجا نيروى عظيم خوش فكرى داريم كه از پتانسيل هاى خود آنها استفاده مى كنيم و لازم نيست هزينه زيادى صرف نيروى انسانى كنيم.» دكتر اميد تشكيل دبيرخانه دائمى «آموزه هاى مفاخر ملى براى انسان معاصر» را شاهدى بر ادعاى خود مى داند و مى گويد: «اين دبيرخانه كه حاصل كار يك مجموعه دانشجويى است طى سال گذشته با هزينه بسيار پايين سه همايش برگزار كرده است كه يكى از آنها يعنى «آموزه هاى مولانا براى انسان معاصر» همايشى بين المللى بود و با حضور اساتيدى خارج از كشور صورت گرفت. استقبال مردم و دانشجويان از اين همايش بى نظير بود و قرار شد هر سال يك همايش يك روزه درباره مولانا برگزار شود.» وى با اشاره به وجود ظرفيت هاى كافى در دانشگاه  تهران مى گويد: «اين دانشگاه يك دانشگاه جامع است و ما مى توانيم با كمك دانشجويان هر برنامه اى را با كمتر از ۲۰ درصد هزينه اى كه ساير سازمان ها و نهادها صرف مى كنند، اجرا كنيم.»

فرزانه نزاکتی